Wat te doen bij brand in huis?
Gecontroleerd en bijgewerkt
Deze informatie is gecontroleerd op 21 september 2026.
Voor deze controle zijn actuele officiële bronnen gebruikt van onder andere Brandweer Nederland en Rijksoverheid. De noodstappen bij brand zijn gecontroleerd. Veilig naar buiten gaan heeft voorrang op het redden van spullen of het onderzoeken van de oorzaak.
Is er brand in huis? Waarschuw de andere bewoners en ga direct naar buiten via de kortste veilige route. Sluit deuren achter u als dit zonder gevaar kan. Blijf buiten en bel 112. Ga nooit terug naar binnen voor spullen, huisdieren of medicijnen.
Bij brand telt iedere seconde. Rook kan zich snel door een woning verspreiden. Daardoor ziet u weinig en kunt u giftige rook inademen. Probeer daarom niet eerst uit te zoeken waar de brand precies is.
Op deze pagina leest u stap voor stap wat te doen bij brand in huis. Wilt u ook weten hoe u brand kunt voorkomen? Bekijk dan de complete uitleg over brandpreventie in huis.
Wat te doen bij brand in huis: 6 stappen
|
Stap |
Wat moet u doen? |
|
1. Blijf zo rustig mogelijk |
Kom direct in actie. Ga niet eerst zoeken naar de oorzaak van de rook of brand. |
|
2. Waarschuw anderen |
Roep dat er brand is. Help iemand alleen wanneer dit kan zonder uzelf in gevaar te brengen. |
|
3. Verlaat de woning |
Gebruik de kortste veilige route naar buiten. Neem geen tijd om spullen, kleding of medicijnen te verzamelen. |
|
4. Sluit deuren achter u |
Sluit deuren alleen wanneer dit tijdens het vluchten veilig kan. Ga nooit terug om een deur te sluiten. |
|
5. Blijf buiten |
Ga naar een veilige plaats. Controleer of alle bewoners buiten zijn, maar ga niet terug naar binnen. |
|
6. Bel 112 |
Vertel wat er aan de hand is, geef het volledige adres door en meld of er mogelijk nog iemand binnen is. |
Waarschuw anderen en ga direct naar buiten
Roep hard dat er brand is. Waarschuw huisgenoten die zich in een andere kamer bevinden. Druk bij een appartement eventueel op een handbrandmelder wanneer die aanwezig en direct bereikbaar is.
Probeer iemand alleen te helpen wanneer u hierdoor zelf niet wordt ingesloten. Een partner die slecht loopt, kan bijvoorbeeld langer nodig hebben om uit bed te komen. Spreek daarom vooraf af wie deze persoon helpt.
Heeft iemand een rollator, rolstoel of andere hulp nodig? In het artikel over vluchten bij brand met een rollator of beperkte mobiliteit leest u welke voorbereiding daarvoor nodig is.
Blijf bij rook zo laag mogelijk
Rook is schadelijk en giftig. Bij veel rook ziet u vaak bijna niets. Blijf daarom dicht bij de vloer wanneer u door rook naar buiten moet. Daar kan het zicht beter zijn en kan minder rook hangen.
Loop niet rechtop door een dikke rooklaag. Houd ook geen natte doek voor uw mond als reden om langer binnen te blijven. De belangrijkste maatregel is dat u zo snel mogelijk uit de rook en naar buiten gaat.
Sluit deuren achter u als dat veilig kan
Sluit tijdens het vluchten deuren achter u. Een gesloten deur kan de verspreiding van rook vertragen. Hierdoor kan er meer tijd ontstaan voor andere bewoners en de brandweer.
Uw eigen veiligheid gaat altijd voor. Ga niet terug naar een andere kamer om ramen of deuren te sluiten. Verlaat de woning via de kortste veilige route.
Wanneer moet u 112 bellen?
Bel 112 bij brand, rook, direct gevaar of wanneer u twijfelt of de situatie veilig is. Breng uzelf eerst in veiligheid. Bel bij een woningbrand zodra u veilig buiten bent.
Geef tijdens het telefoongesprek in ieder geval door:
- wat er aan de hand is;
- het volledige adres waar de brand is;
- op welke verdieping de brand is;
- of er rook of vlammen zichtbaar zijn;
- of er mogelijk nog mensen binnen zijn;
- of iemand niet zelfstandig kan vluchten;
- of er zuurstofflessen, accu’s of andere bijzondere gevaren aanwezig zijn.
Volg daarna de instructies van de meldkamer. Hang niet op voordat de medewerker aangeeft dat dit mag.
Ga nooit terug naar binnen
Ga na het vluchten niet terug naar binnen. Ook niet voor uw telefoon, portemonnee, medicijnen, jas of huisdier. Rook en vuur kunnen zich binnen korte tijd verder verspreiden.
Vertel de brandweer buiten direct wanneer iemand of een huisdier wordt vermist. Geef ook aan in welke kamer die persoon of het dier mogelijk is. De brandweer kan dan bepalen wat veilig en mogelijk is.
Wat als u niet meer naar buiten kunt?
Ga niet door een gang, portiek of trappenhuis dat vol rook staat. Kunt u de woning niet veilig verlaten? Sluit dan de deur tussen u en de brand. Bel direct 112 en vertel waar u zich bevindt en met hoeveel personen u bent.
Ga zo mogelijk naar een balkon of een kamer aan de straatkant. Sluit andere ramen en deuren. Trek bij het raam of op het balkon de aandacht van de brandweer. Volg altijd de instructies van de meldkamer.
Klim niet via een dak, regenpijp of balkon naar beneden. Spring ook niet uit een raam op een hogere verdieping, tenzij de brandweer u daar uitdrukkelijk opdracht voor geeft.
Moet u proberen de brand te blussen?
Vluchten gaat voor blussen. Probeer alleen een zeer kleine beginnende brand te blussen wanneer u dit veilig kunt doen, u het juiste blusmiddel direct bij de hand hebt en de uitgang achter u vrij blijft.
Stop direct wanneer er veel rook ontstaat, de brand groter wordt of u twijfelt. Sluit de deur, ga naar buiten en bel 112. Een blusdeken of brandblusser is niet geschikt voor iedere brand.
Bij een vlam in de pan gelden aparte stappen. Gebruik daarbij nooit water en leg geen blusdeken over de pan. De volledige instructie hoort op de aparte pagina over een vlam in de pan.
Extra aandacht voor senioren en mantelzorgers
Vluchten kan moeilijker zijn bij pijn in de rug, weinig kracht in de benen, slecht zicht of problemen met evenwicht. Ook een rollator, losse schoenen of een volle wasmand in de gang kunnen de route blokkeren.
Let daarom vooraf op deze punten:
- houd de gang, trap en buitendeur vrij van spullen;
- leg de huissleutel op een vaste en bereikbare plaats;
- zet een rollator niet achter een gesloten deur of tussen meubels;
- controleer of deuren met zere vingers of weinig handkracht geopend kunnen worden;
- zorg dat een bril en noodzakelijk loophulpmiddel snel bereikbaar zijn;
- test of het rookmelderalarm ook met gesloten deuren goed hoorbaar is;
- spreek af wie een bewoner met beperkte mobiliteit helpt;
- zorg dat 112 ook bereikbaar is voor iemand die doof, slechthorend of moeilijk verstaanbaar is.
Een appmelding op een telefoon is niet automatisch voldoende om iemand slapend te waarschuwen. Hoort iemand een gewoon rookmelderalarm niet goed? Kies dan een passend alarmsysteem met bijvoorbeeld licht of trillingen en controleer of alle onderdelen samenwerken.
Bereid u voor voordat er brand ontstaat
Tijdens een echte brand is er weinig tijd om na te denken. Maak daarom vooraf afspraken over de route naar buiten, hulp aan bewoners en de plaats waar iedereen zich buiten verzamelt.
Gebruik hiervoor het stappenplan voor een vluchtplan voor thuis. Controleer daarnaast regelmatig of elektrische apparaten, kabels en opladers veilig worden gebruikt. Lees daarvoor de uitleg over elektrische apparaten brandveilig gebruiken.
Wanneer is professionele hulp verstandig?
Vraag hulp van de regionale brandweer, verhuurder, woningcorporatie of een deskundige wanneer:
- u of uw partner niet zelfstandig binnen korte tijd buiten kan komen;
- de enige uitgang via een trap loopt die niet veilig gebruikt kan worden;
- een scootmobiel, rollator of ander hulpmiddel de vluchtroute blokkeert;
- de voordeur moeilijk opent door weinig kracht in handen of vingers;
- u het rookmelderalarm niet goed hoort;
- u in een appartement niet weet wat u moet doen bij rook in het trappenhuis;
- een bewoner door dementie een noodsituatie niet begrijpt;
- u twijfelt of de woning voldoende veilige rookmelders en vluchtroutes heeft.
Bij een echte brand of rookontwikkeling belt u niet eerst de verhuurder, familie of woningcorporatie. Breng uzelf in veiligheid en bel 112.
Over de auteur
Geschreven door Max Wolthuis
Max Wolthuis is oprichter van Seniorenveiligwonen.nl en eigenaar van MaxiCore. Hij heeft een professionele achtergrond als HSE-specialist en persoonlijke ervaring als mantelzorger.
Lees hoe wij bronnen controleren en informatie bijwerken .
Ziet u een mogelijke fout? Geef een correctie of veiligheidsmelding door .