Drukverlagend matras voor ouderen
Gecontroleerd en bijgewerkt
Deze informatie is bijgewerkt op 12 oktober 2026.
Voor deze update zijn de richtlijnen van V&VN over decubituspreventie en actuele productinformatie geraadpleegd. De uitleg over drukverlagende matrassen, geschiktheid en aandachtspunten bij aankoop is aangescherpt. Een drukverlagend matras vervangt geen professionele beoordeling of andere noodzakelijke maatregelen om doorligplekken te voorkomen.
Een drukverlagend matras verdeelt de druk van het lichaam over een groter oppervlak. Dit kan belangrijk zijn voor ouderen die veel in bed liggen of moeite hebben met draaien. Zo’n matras wordt ook wel een AD-matras genoemd. AD staat voor anti-decubitus. Decubitus is de medische naam voor doorligplekken.
Niet iedereen heeft een speciaal matras nodig. En een drukverlagend matras voorkomt niet vanzelf alle doorligplekken. In dit artikel leest u wanneer zo’n matras nuttig kan zijn, waar u op moet letten en welke keuzes er zijn.
Wat is een drukverlagend matras?
Een drukverlagend matras helpt om de druk op bijvoorbeeld de heupen, hielen, schouders en stuit te verdelen. Dat is belangrijk wanneer iemand langdurig in dezelfde houding ligt.
Er bestaan verschillende soorten. Sommige matrassen gebruiken speciaal schuim. Andere systemen veranderen met luchtkamers regelmatig de druk. Welk systeem geschikt is, hangt af van de persoon en het risico op doorligplekken.
Wanneer is een drukverlagend matras nodig?
Een drukverlagend matras kan worden overwogen wanneer iemand:
- veel uren achter elkaar in bed ligt;
- niet gemakkelijk zelfstandig kan draaien;
- een verhoogd risico op doorligplekken heeft;
- al drukplekken heeft en hiervoor wordt behandeld;
- door ziekte of beperkte mobiliteit ondersteuning nodig heeft bij het liggen.
Belangrijk: heeft u een rode plek die niet verdwijnt wanneer de druk weg is, een blaar of een wond? Neem contact op met uw huisarts of verpleegkundige. Wacht niet op de aanschaf van een nieuw matras.
Welke soorten drukverlagende matrassen zijn er?
| Type | Kenmerken | Aandachtspunt |
|---|---|---|
| Schuimmatras met drukverdeling | Verdeelt lichaamsdruk zonder pomp. | Geschiktheid hangt af van het risico en de uitvoering. |
| Matras met wisseldruk | Een pomp verandert de druk in luchtkamers. | Vraagt stroom, instelling en controle. |
| Gewoon comfortmatras | Bedoeld om prettig te liggen. | Niet automatisch geschikt voor decubituspreventie. |
Heeft u een verhoogd risico op decubitus? Laat dan een deskundige beoordelen welke vorm van drukverlaging bij uw situatie past. Alleen de naam AD-matras zegt niet genoeg.
Wat kan een drukverlagend matras betekenen voor zelfstandig wonen?
- Betere drukverdeling: minder langdurige belasting van dezelfde huidplekken.
- Ligcomfort: een passend matras kan prettiger liggen, al verschilt dit per persoon.
- Praktische verzorging: een geschikte afneembare hoes kan het schoonmaken gemakkelijker maken.
- Ondersteuning bij thuiszorg: het matras kan onderdeel zijn van afspraken over houding, verzorging en huidcontrole.
Een drukverlagend matras vervangt geen wisseling van houding of andere noodzakelijke zorg. De V&VN-richtlijn beschrijft dat meerdere maatregelen samen nodig kunnen zijn.
Drukverlagend matras kopen: waar moet u op letten?
Controleer deze punten voordat u bestelt:
- Geschiktheid: is het matras bedoeld voor comfort of voor een vastgesteld risico op decubitus?
- Afmetingen: past het in het bed, ook wanneer u een verstelbare bedbodem heeft?
- Hoogte: kunt u nog veilig op de bedrand zitten en opstaan?
- Gewicht: valt uw lichaamsgewicht binnen de voorwaarden van het matras?
- Hoes: is deze afneembaar, waterdicht en volgens de instructies te reinigen?
- Levering: wordt het matras alleen afgeleverd of ook geplaatst?
- Retourvoorwaarden: mag het matras terug als het niet bevalt?
Onderhoud en gebruik
Een goede matrashoes helpt om het matras schoon te houden. Let op de aanwijzingen van de fabrikant. Niet iedere hoes kan op dezelfde temperatuur worden gewassen of in de droger.
Gebruikt u incontinentiemateriaal? Voorkom onnodig veel extra lagen boven het matras. Die kunnen invloed hebben op de drukverdeling. Overleg bij decubitusrisico met uw zorgverlener over geschikte bescherming.
Zoekt u vooral bescherming tegen urine of nachtzweten, zonder dat een medisch drukverlagend matras nodig is? Lees dan ook onze uitleg over zorgmatrassen en waterdichte matrasbescherming.
Drukverlagend matras: kopen, huren of vergoed krijgen?
Bij een medische noodzaak kan een hulpmiddel via een zorgverlener of hulpmiddelenleverancier worden geregeld. Welke mogelijkheden en vergoedingen gelden, hangt af van uw situatie en de geldende voorwaarden.
Vraag daarom eerst aan uw wijkverpleegkundige, behandelaar of zorgverzekeraar of een passend hulpmiddel al via de zorg geregeld kan worden. Zelf kopen is niet altijd nodig.
Conclusie: welk drukverlagend matras past bij u?
Een drukverlagend matras kan nuttig zijn als iemand veel ligt of een verhoogd risico op doorligplekken heeft. Maar een comfortabel schuimmatras en een medisch geschikt AD-matras zijn niet automatisch hetzelfde.
Ons advies: bepaal eerst waarom u een ander matras nodig heeft. Is er risico op decubitus, betrek dan een zorgverlener bij de keuze. Gaat het vooral om comfort en schoonmaken, kijk dan naar de afmetingen, de hoes en de praktische bediening.
Bronnen en verantwoording
- V&VN – Richtlijn Decubitus. Gebruikt voor uitleg over drukplekken, preventie en drukverlagende hulpmiddelen.
- Zorgmatras.com – AD-matras. Leveranciersinformatie over materiaal, maten en voorwaarden; geen onafhankelijke medische onderbouwing.
Seniorenveiligwonen.nl verkoopt deze producten niet zelf. Bij aankopen via bepaalde links kunnen wij een vergoeding ontvangen. Dit heeft geen invloed op onze uitleg. Genoemde producten zijn niet door ons getest, tenzij dat uitdrukkelijk is vermeld.
Over de auteur
Geschreven door Max Wolthuis
Max Wolthuis is oprichter van Seniorenveiligwonen.nl en eigenaar van MaxiCore. Hij heeft een professionele achtergrond als HSE-specialist en persoonlijke ervaring als mantelzorger.
Lees hoe wij bronnen controleren en informatie bijwerken .
Ziet u een mogelijke fout? Geef een correctie of veiligheidsmelding door .
